De onlogica van het moderne leven
Overvloed, onrust en het vergeten mens-zijn
We leven in een tijd waarin we als mens meer hebben dan ooit. We kunnen eten wanneer we willen, slapen in comfort, reizen met gemak, onszelf vermaken op elk moment van de dag. En toch… voelen veel mensen zich gejaagd, leeg of rusteloos. Er heerst een permanente spanning, alsof we steeds iets missen – ondanks alles wat er is. Hoe valt dit te rijmen met de overvloed waarin we leven?
Deze onlogica vormt het uitgangspunt van dit artikel. Het roept een fundamentele vraag op: kan het zijn dat ons brein niet meer reageert zoals het bedoeld is? Dat het zich heeft aangepast aan een wereld vol tegenstrijdigheden – en daardoor juist niet meer functioneert zoals het in essentie zou kunnen?
Het menselijk ritme: rust, verbinding en afstemming
Van nature is de mens afgestemd op ritmes: het ritme van dag en nacht, van seizoenen, van honger en verzadiging, van rust en activiteit. In deze natuurlijke balans was er ruimte voor herstel, voor verbinding met anderen, voor betekenisvolle activiteit.
In vroegere samenlevingen werkten mensen met hun lichaam, aten wat er was, rustten wanneer nodig, en vonden betekenis in hun plek binnen een gemeenschap. Dit leven was niet altijd makkelijk, maar wel coherent. De wereld waarin het brein zich toen ontwikkelde kende duidelijkere grenzen en meer directe feedback.
De versnelling van het moderne leven
Met de komst van technologie, marktdenken en digitalisering zijn die natuurlijke ritmes losgelaten. Alles is beschikbaar, alles is maakbaar en alles moet vooral sneller en efficiënter. We kunnen altijd online zijn, altijd bereikbaar, altijd ‘aan’.
Het moderne leven draait om prestaties, optimalisatie, persoonlijke groei, doelen halen. Er is geen natuurlijk moment meer om te stoppen. Rust moet gepland worden. Zelfs ontspanning is vaak doordrenkt met het idee dat het nuttig moet zijn.
Overvloed zonder verzadiging
We hebben meer dan genoeg – eten, spullen, prikkels, informatie – maar we voelen ons zelden écht verzadigd. Ons systeem blijft hunkeren, blijft scrollen, blijft streven. Waarom?
Omdat we niet meer leren wat genoeg is. De overvloed die ooit vrijheid zou moeten betekenen is veranderd in een constante uitnodiging tot onrust. We weten niet meer wanneer we ‘vol’ zijn – niet lichamelijk, niet mentaal, niet emotioneel.
Het geprogrammeerde brein als overlevingsmechanisme
Het menselijk brein is plastisch: het vormt zich naar de omgeving waarin het leeft. In een wereld vol prikkels, onzekerheden en prestatiedruk leert het brein niet meer om af te stemmen, maar om aan te passen.
We ontwikkelen strategieën, verwachtingen, zelfbeelden. Het brein wordt een instrument van overleving in plaats van van waarneming. We worden slim, maar verliezen afstemming. We worden druk, maar missen richting. We zoeken controle, maar vergeten verbinding.
Dit brein – dat zo goed heeft leren overleven – is misschien niet het brein dat we werkelijk zouden kunnen of moeten gebruiken. Het is een aangepast brein, geen afgestemd brein. En dat is een wezenlijk verschil.
De innerlijke kloof: het lichaam weet genoeg, het hoofd niet
In deze scheiding ontstaat een innerlijk conflict. Het lichaam weet vaak heel goed wat het nodig heeft: rust, vertraging, ruimte. Maar het hoofd – gevormd door externe verwachtingen – blijft doorduwen, plannen, vergelijken, zoeken naar meer.
Deze innerlijke disbalans is een voedingsbodem voor stress, uitputting en vervreemding. Niet omdat we zwak zijn, maar omdat we leven vanuit een brein dat gevormd is in onlogica – en dus zelf ook onlogisch is gaan functioneren.
Global Awareness als heroriëntatie
Global Awareness begint bij het herkennen van deze vervreemding. Het is het bewustzijn dat onze mentale constructies niet de werkelijkheid zijn – maar slechts een poging om ermee om te gaan. Het nodigt uit om opnieuw af te stemmen: op het nu, op het lichaam, op de natuurlijke orde van dingen.
In plaats van méér te willen, leren we waarnemen wat er al is. In plaats van beheersen, leren we meebewegen. Global Awareness is geen spirituele ontsnapping, maar een uitnodiging tot radicale aanwezigheid in de werkelijkheid – inclusief de paradoxen daarvan.
Het vraagt om een ander gebruik van het brein: niet als commandocentrum, maar als afstemmingsinstrument. Niet als overlevingsmachine, maar als brug tussen binnen en buiten, tussen gevoel en inzicht, tussen individu en geheel.
Terug naar menselijke logica
De onlogica van het moderne leven is eigenlijk heel logisch, als je kijkt hoe ons bewustzijn is gevormd. Maar precies daarin ligt ook de mogelijkheid tot verandering. Door te erkennen dat ons brein gevormd is in een wereld vol verstoring, kunnen we onszelf opnieuw leren vormen – in relatie tot iets groters, rustigers, eerlijkers.
Misschien is de belangrijkste stap niet vooruit, maar terug: terug naar menselijke logica. Naar het besef dat genoeg genoeg is. Dat we niet gemaakt zijn om constant te presteren, maar om te verbinden. En dat het leven, in zijn eenvoud, precies genoeg biedt – als we leren luisteren.